دفاع پایان نامه کارشناسی ارشد خانم فاطیناز فخاری مشایخی دانشجوی مهندسی بهداشت حرفه ای و ایمنی کار
فاطیناز فخاری دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی بهداشت حرفه ای و اینمی کار از پایان نامه خود با عنوان: بررسی ارتباط سلامت عمومی، وضعیت اجتماعی-اقتصادی، عدم توازن تلاش-پاداش و بارکاری(ذهنی) با استعداد حادثهپذیری زنان شاغل در یک صنعت به راهنمایی دکتر احسان اله حبیبی و مشاوره دکتر حبیب اله دهقان و مهندس هادی اسدی دفاع نمود
چکیده:
مقدمه: با افزایش مشارکت زنان در صنایع تولیدی، توجه به عوامل مؤثر بر استعداد حادثهپذیری آنان اهمیت یافته است. شواهد نشان میدهد که حوادث شغلی تنها ناشی از مخاطرات فیزیکی نیستند و عوامل روانی–اجتماعی و سازمانی نیز در بروز آنها نقش دارند. با وجود این، شواهد مرتبط با ارتباط عدمتوازن تلاش–پاداش و وضعیت اجتماعی–اقتصادی با استعداد حادثهپذیری در زنان شاغل ایرانی محدود است. ازاینرو، پژوهش حاضر با هدف بررسی این روابط در میان زنان شاغل در یک کارخانه لوازم خانگی انجام شد.
روشها: این پژوهش توصیفی-تحلیلی از نوع مقطعی در سال ۱۴۰۳ روی ۲۲۵ نفر از زنان شاغل در خط تولید یک کارخانه لوازم خانگی در استان اصفهان اجرا شد. دادهها طی شیفتهای کاری، به صورت حضوری و خود اظهاری، توسط شرکت کنندگان و تحت نظارت پژوهشگر، با استفاده از پنج پرسشنامه استاندارد سلامت عمومی، وضعیت اجتماعی-اقتصادی، عدم توازن تلاش-پاداش، بارکاری ذهنی و استعداد حادثهپذیری گردآوری و با نرمافزار SPSS 26 تحلیل گردید. برای تحلیل دادهها از از آزمونهای همبستگی اسپیرمن، رگرسیون خطی چندمتغیره و آزمون تحلیل واریانس استفاده شد. همچنین سطح معناداری آزمونها 05/0 در نظر گرفته شد.
یافتهها: نتایج نشان داد که سلامت عمومی (22/ 0=r و 001/ 0= p) و عدمتوازن تلاش–پاداش (16/ 0=r و و015 /0= p) با استعداد حادثهپذیری رابطه مثبت و معنادار داشتند. همچنین، بین سن و استعداد حادثهپذیری رابطه منفی و معنادار مشاهده شد(19/ 0-=r و 004/ 0= p). سایر متغیر ها با استعداد حادثهپذیری ارتباط معناداری نشان ندادند. در مدل رگرسیون چندمتغیره، مدل نهایی معنادار بود (001/ 0>p و 739/ 10=F) و توانست 13 درصد از واریانس استعداد حادثهپذیری را تبیین کند. از میان متغیرهای وارد شده به آزمون، بین سلامت عمومی و استعداد حادثهپذیری (001/ 0>P، 10/ 4=t و 27/ 0=β) و پس از آن سن و استعداد حادثه پذیری، رابطه معناداری وجود داشت(003/ 0=p، 04/ 3-=t و 19/ 0-= β). از طرفی عدمتوازن تلاش–پاداش اثر معناداری نشان نداد (286/ 0=p، 07/ 1=t و 07/ 0= β).
نتیجهگیری: بر اساس یافتهها، سلامت عمومی مهمترین عامل تعیینکننده استعداد حادثهپذیری در میان زنان شاغل بود و ضعف سلامت روان یا جسم میتواند از طریق ایجاد کاهش تمرکز، افزایش خطاهای انسانی و افت ظرفیت مقابله، زمینه بروز حوادث را فراهم کند. همچنین سن نقش محافظتی دارد و با افزایش سن، میزان استعداد حادثهپذیری کاهش مییابد. عدمتوازن تلاش–پاداش نیز نقش سازوکاری میانجی را در کنار سلامت عمومی ایفا میکند. این نتایج بر اهمیت عوامل روانشناختی و وضعیت سلامت عمومی در بروز رفتارهای ناایمن و افزایش استعداد حادثهپذیری تأکید دارد و نشان میدهد که ارتقای سلامت روان، مهارتهای مقابلهای و راهبردهای مدیریتی، میتواند در بروز حوادث زنان شاغل تاثیر گذار باشد.
کلیدواژهها: سلامت عمومی، وضعیت اجتماعی-اقتصادی، عدم توازن تلاش-پاداش، بارکاری(ذهنی)، استعداد حادثهپذیری، زنان شاغل، ایمنی، حوادث شغلی.
