previous next

دفاع از پایان نامه آقای وحید احمدی پناه مهرآبادی دانشجوی کارشناسی ارشد آمار زیستی

جلسه دفاع از پایان نامه  آقای وحید احمدی پناه مهرآبادی دانشجوی کارشناسی ارشد آمار زیستی ، تحت عنوان " مدل‌سازی جزء مشترک براینقشه بندی دومتغیره مکانی-زمانیپراکندگی خطر نسبی مرگ به علت سرطان‌های معده و روده بزرگ در سطح استان‌های کشور طی سال‌های۱۳۸۵ الی ۱۳۹۰" به راهنمایی آقایان  دکتربهزاد مهکی و مهندس اکبر حسن زاده در روز دوشنبه ۲۵بهمن ماه ۹۵ در سالن شورای گروه اپیدمیولوژی و آمارزیستی برگزار گردید.

 

چکیده

مقدمه:سرطان‌های دستگاه گوارش، تقریبا نیمی از سرطان‌هایی که منجر به مرگ می‌شوند را تشکیل می‌دهند. سرطان معده و روده بزرگ از شایع ترین سرطان های دستگاه گوارش  در دنیا به حساب می آیند و همچنین جزء  ده سرطان شایع  در ایران می باشند.با توجه به اهمیت سرطان های مورد نظر و وجود شباهت هایی بین عوامل خطر آنها و ضرورت آگاهی از چگونگی توزیع جغرافیایی آن ها هدف این مطالعه تعیین پراکندگی خطر نسبی مرگ به علت سرطان‌های معده و روده بزرگ در سطح استان‌های ایران، تعیین عوامل خطر مشترک و اختصاصی این سرطان‌ها و تعیین نقش این عوامل بر تغییرات آن‌ها در طول مکان و زمان توسط مدل جزء مشترک مکانی- زمانی دومتغیره می‌باشد.

مواد و روش‌ها:در پژوهش حاضر از اطلاعات مربوط  به فوت‌شدگان به علت سرطان معده و روده بزرگ در سطح استان‌های کشور در شش دوره زمانی یک ساله از سال۱۳۸۵ تا ۱۳۹۰ به جز استان تهران استفاده گردید.مدل جزء مشترک دو متغیره‌ی مکانی –زمانی معرفی شد. چهار حالت از این مدل بر اساس ورود یا عدم ورود اثرات متقابل مکانی –زمانی و اثرات ناهمگنی اختصاصی بیماری‌ها به داده‌ها برازش داده شد. در نهایت این مدل‌ها با همدیگر مقایسه شدند.

یافته­ها:بر اساس معیار اطلاع انحراف، مدل مکانی زمانی دو متغیره‌ی دارای اثرات ناهمگنی و فاقد اثرات متقابل مکانی –زمانی، بهترین برازش را ارائه داد. مرگ به علت سرطان معده در استان‌های مازندران، اردبیل، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی و کردستان مناطق دارای خطر نسبی بالاتر می‌باشند. پس‌ازاین مناطق، استان‌های گیلان، همدان، زنجان، مرکزی، لرستان که در همسایگی استان‌های پرخطر قرار دارند، نسبت به سایر مناطق، دارای خطر بالاتری هستند. استان‌های آذربایجان شرقیو کردستان در هر ۵ دوره‌ی زمانی در بالاترین رده‌ی خطر نسبی قرار دارند. استان‌های مرزی سیستان و بلوچستان، هرمزگان، بوشهر، خوزستان، کرمان در هر ۵ دوره‌ی زمانی دارای کم‌ترین خطر نسبی هستند. مرگ به علت سرطان روده بزرگ در استان‌های یزد، آذربایجان شرقی، مازندران گیلان، کردستان، سمنانومرکزی دارای خطر بالاتر نسبت به سایر مناطق می‌باشند. استان‌های آذربایجان شرقی، سمنان و یزد در هر ۵ دوره‌ی زمانی در بالاترین رده‌ی خطر نسبی قرار گرفتند. استان‌های سیستان و بلوچستان، هرمزگان، ایلام، چهارمحال بختیاری و کهکیلویه و بویراحمد در هر ۵ دوره‌ی زمانی در پایین‌ترین رده‌ی خطر نسبی قرارگرفته‌اند.جزء مشترک معرف عوامل خطر(مشترک بین سرطان‌های معده و رودِه بزرگ) بیشترین اثرات را در استان‌های کردستان، زنجان، اردبیل، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، گیلان، مازندران و کمترین اثرات را در استان‌های سیستان و بلوچستان و هرمزگان داشته است.به‌طورکلیاثر جزء اختصاصی معرف عوامل خطر سرطان معده تقریباً هموار بوده نمی‌توان تفاوت و الگوی خاصی بین اثرات این جزء در استان‌های مختلف تشخیص داد اما در مورد اثر غیرمشترک مربوط به سرطان روده بزرگاین جزء در استان‌های یزد، سمنان، گیلان، قم و آذربایجان شرقی بیشترین اثرات را داشته است و کمترین اثرات مربوط به استان‌های سیستان بلوچستان، ایلام، کهکیلویه بویراحمد و چهارمحال و بختیاری می‌باشد.اثرات اجزاء معرف عوامل خطر در طول زمان مشابه بوده است کلیه‌ی مقادیر به‌دست‌آمده مشابه هم و کاملاً نزدیک ۱ بوده و تمام فواصل اعتبار نیز ۱ را در برگرفته است.

کلمات کلیدی:  مدل‌های بیزی،  نقشه بندی بیماری، سرطان معده، سرطان روده بزرگ، مدل جزء مشترک